رشد قیمت میلگرد همزمان با رکود بازار آهن به چه معناست؟ بازار میلگرد ایران در روزهای اخیر شاهد افزایشهای آرام اما پیاپی قیمت بوده است. نوسانات ۲۰۰ تا هزار تومانی به ازای هر کیلوگرم در نرخ پیشنهادی برخی فروشندگان، اگرچه چشمگیر به نظر نمیرسد اما در بازاری که تقاضای واقعی در رکود عمیقی فرو رفته، همین رشد خزنده نیز جای تامل دارد.
سوال اصلی این است که آیا این افزایشهای تدریجی مقدمه یک جهش قیمتی بزرگ است یا صرفا بازتاب فشار هزینهها بر تولیدکنندگان را نشان میدهد؟
در این گزارش از کارآهن، ریشههای این رشد آرام، نقش آهن قراضه و انرژی، اثر تحولات جهانی و چشمانداز پیش روی بازار میلگرد را بررسی میکنیم. برای اطلاع از قیمت روز آهن میتوانید به سایت کارآهن مراجعه کنید یا با کارشناسان مجموعه به شماره ۶۷۱۴۵-۰۲۱ تماس بگیرید.
زمان خواندن: ۹ دقیقه
علت رشد قیمت میلگرد در رکود بازار آهن بالا چیست؟
نگاهی به آمار معاملات روزهای اخیر نشان میدهد قیمت پایه میلگرد در محدوده ۶۷ تا ۶۸ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم (به علاوه مالیات بر ارزش افزوده) در نوسان است. برخی مبادی فروش افزایشهای ۵۰۰ تا هزار تومانی را تجربه کردهاند اما حجم معاملات همچنان در سطح پایینی باقی مانده است.
دلیل اصلی این رشد خزنده، نه افزایش ناگهانی تقاضا بلکه فشار هزینه از سمت مواد اولیه و انرژی است. دو عامل کلیدی در این میان نقش دارند:
۱- بازار قراضه آهن
طی هفتههای اخیر قیمت قراضه در بازار داخلی روند افزایشی داشته و هنوز نشانهای از کاهش جدی دیده نمیشود. رشد نرخ قراضه به طور مستقیم هزینه تولید واحدهای القایی را بالا برده و قیمت تمام شده شمش را افزایش داده است.
۲- نگرانی از محدودیت برق
هر سال با نزدیک شدن به فصل گرم، بحث سهمیهبندی برق صنایع فولادی داغ میشود. تجربه سالهای گذشته نشان داده حتی پیش از اعمال رسمی محدودیتها، صرف انتشار اخبار مربوط به قطعی برق، رفتار تولیدکنندگان را تغییر میدهد. کارخانهها برای جلوگیری از ضرر، عرضه را مدیریت کرده و تمایلی به کاهش قیمت ندارند.
در نتیجه پیرامون بررسی رشد قیمت میلگرد، بازار میلگرد در وضعیتی گیر افتاده است؛ از یک سو هزینههای تولید افزایش مییابد و از سوی دیگر تقاضای واقعی (به ویژه در بخش ساختمان) چنان ضعیف است که اجازه جهش قیمتی پایدار را نمیدهد. حاصل این تضاد، رشد آرام و تدریجی قیمت است، نه انفجار قیمتی.
نقش شمش و قراضه در افزایش قیمت تمام شده
بازار شمش بلوم در روزهای اخیر نیز روند صعودی محدودی را تجربه کرده است. شمش به عنوان ماده اولیه اصلی تولید میلگرد، هرگونه افزایش قیمت آن به صورت مستقیم به مقاطع طویل منتقل میشود. هرچند رشد شمش هنوز به حد هیجانی نرسیده اما برای تولیدکنندگانی که حاشیه سود ناچیزی دارند، حتی تغییرات جزئی در نرخ شمش نیز اهمیت بالایی پیدا میکند.
از سوی دیگر، قراضه آهن که ماده اولیه بسیاری از کورههای القایی است، طی هفتههای اخیر با کمبود نسبی مواجه بوده و قیمت آن افزایش یافت.
این افزایش به دو دلیل رخ داده است که عبارتند از:
- کاهش جمعآوری ضایعات در برخی مناطق به دلیل شرایط اقتصادی.
- افزایش تقاضای داخلی برای قراضه از سوی کارخانههایی که به دنبال جایگزینی مواد اولیه ارزانتر هستند.
تا زمانی که قیمت قراضه در سطوح بالایی باقی بماند، فشار هزینه بر تولید شمش و در ادامه بر میلگرد ادامه خواهد یافت.
بحران انرژی و سایه سنگین تابستان بر بازار فولاد
رشد قیمت میلگرد همزمان با رکود بازار آهن به چه معناست؟ با شروع فصل گرم، نگرانی از محدودیت برق صنایع به یکی از محورهای اصلی بحث در بازار آهن تبدیل شده است. تجربه سالهای ۱۴۰۲، ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ نشان داد که قطعی برق در تابستان میتواند تولید فولاد را تا ۳۰ تا ۴۰ درصد کاهش دهد. در چنین شرایطی، حتی اگر تقاضا هم ضعیف باشد، کاهش عرضه میتواند قیمتها را به سیر صعودی متمایل سازد.
نکته مهم این است که انتظار محدودیت انرژی به خودی خود یک عامل روانی قدرتمند است. فعالان بازار میدانند که از اواخر خرداد ماه به بعد، احتمال کاهش عرضه شمش و ورق وجود دارد. بنابراین، حتی در اردیبهشت ماه نیز برخی تولیدکنندگان با احتیاط عمل کرده و از کاهش قیمت خودداری میکنند. همین انتظار، به رشد خزنده قیمت میلگرد دامن میزند.
سیگنال مثبت صادراتی و بازگشایی گمرکات عراق
یکی از خبرهای خوش برای بازار فولاد ایران در روزهای اخیر، رفع موانع صادرات زمینی به عراق و بازگشایی کامل گمرکات این کشور بوده است. عراق به عنوان مهمترین بازار صادراتی مقاطع طویل ایران، سالانه حجم قابل توجهی میلگرد و تیرآهن از ایران وارد میکند.
تسهیل صادرات به عراق از دو جهت بر بازار داخلی اثر میگذارد:
- جذب مازاد عرضه: در شرایطی که تقاضای داخلی ضعیف است، صادرات میتواند بخشی از تولید مازاد کارخانهها را جذب کند و از افت قیمت جلوگیری نماید.
- بهبود انتظارات: خبر بازگشایی مرزها، سیگنال مثبت به تولیدکنندگان میدهد که میتوانند روی بازارهای خارجی حساب باز کنند. این موضوع تمایل به کاهش قیمت را کمتر میکند.
با این حال، اثر واقعی این رویداد به تداوم آن و نبود موانع جدید بستگی دارد. اگر صادرات به عراق به روال عادی بازگردد، میتواند عامل حمایتی مهمی برای قیمت میلگرد باشد.
اثرپذیری از بازار جهانی فولاد
بازار داخلی میلگرد ایران از تحولات جهانی جدا نیست. در هفتههای اخیر، قیمت آتی میلگرد در چین تا محدوده ۳۲۰۰ یوآن در هر تن کاهش یافته و از اوج ۹ ماهه خود عقبنشینی کرد. دلیل اصلی این افت، نگرانی از کاهش فصلی تقاضا در چین (همزمان با آغاز بارندگیهای موسمی در جنوب این کشور) و افزایش تولید فولاد طویل است.
رشد قیمت میلگرد همزمان با رکود بازار آهن به چه معناست؟ این تحول برای بازار ایران یک پیام دوگانه دارد:
- اثر نزولی: کاهش قیمت میلگرد در چین فضای رشد قیمت در بازارهای منطقهای را محدود میکند. اگر چین با مازاد عرضه مواجه شود، احتمال افزایش صادرات این کشور به کشورهای همسایه وجود دارد که میتواند رقابت را برای فولاد ایران سختتر نماید.
- اثر صعودی: از سوی دیگر، افزایش هزینههای حمل و نقل و نگرانی از کمبود مواد اولیه در سطح جهانی، مانع از ریزش شدید قیمتها شده است. همچنین دادههای اقتصادی چین فراتر از انتظار ظاهر شده و صادرات این کشور در آوریل رکورد زد.
در مجموع، بازار جهانی فولاد در وضعیت تعادل شکنندهای قرار دارد و این وضعیت به بازار ایران نیز سرایت کرده است. به همین دلیل رشد قیمت میلگرد در ایران فعلا محدود باقی میماند.
چرا موج سفتهبازی شکل نگرفته است؟
برخلاف دورههای قبلی نوسان قیمت، این بار بازار میلگرد وارد فاز سفتهبازی گسترده نشده است. چند عامل کلیدی در این زمینه نقش دارند:
۱- رکود عمیق ساخت و ساز
افزایش قیمت مسکن و کاهش قدرت خرید مردم، پروژههای ساختمانی جدید را محدود کرده است. مصرفکنندگان واقعی میلگرد (پیمانکاران، انبوهسازان و کارگاههای سازههای فلزی) سفارشهای جدید چندانی ندارند.
۲- موجودی انبار نسبتا مناسب
برخلاف برخی مقاطع دیگر، انبارهای میلگرد در بسیاری از مبادی فروش وضعیت مناسبی دارند و کمبود فیزیکی کالا حس نمیشود.
۳- احتیاط خریداران
فعالان بازار با توجه به تجربیات گذشته، از خرید هیجانی و انبار کردن خودداری میکنند. آنها ترجیح میدهند به میزان نیاز فوری خرید کنند تا در صورت افت ناگهانی قیمت متضرر نشوند.
در نتیجه، رشد قیمت میلگرد فعلا از جنس فشار هزینه است، نه هیجان تقاضا. این وضعیت تا زمانی که شوک جدیدی به بازار وارد نشود (مثل جهش ارزی یا قطعی گسترده برق) ادامه خواهد یافت.
کلام آخر
رشد قیمت میلگرد همزمان با رکود بازار آهن به چه معناست؟ بازار میلگرد ایران در روزهای اخیر رشد خزنده اما پیوستهای را تجربه کرده است. این رشد ریشه در افزایش هزینه قراضه، نگرانی از محدودیت برق، بهبود نسبی چشمانداز صادرات به عراق و اثرپذیری محدود از بازار جهانی دارد. با این حال، رکود مصرف و ضعف تقاضای واقعی، همچنان مهمترین مانع جهش شدید قیمتها محسوب میشود.
به نظر میرسد تا زمانی که بازار داخلی از رکود فعلی خارج نشود یا شوک جدیدی در نرخ ارز و بازار جهانی رخ ندهد، میلگرد بیشتر در همین مسیر نوسانات محدود و رفت و برگشتهای روزانه حرکت کند. فعالان بازار باید تحولات نرخ ارز، اخبار مربوط به قطعی برق و وضعیت صادرات به عراق را به دقت رصد کنند؛ زیرا هر کدام از این عوامل میتوانند بازار را از حالت رکود خزنده خارج کرده و موج جدیدی از نوسان را رقم بزنند.
سوالات متداول
آیا رشد خزنده قیمت میلگرد نشانه شروع رونق ساختمانی است؟
خیر. این رشد عمدتا ناشی از افزایش هزینههای تولید (قراضه، انرژی و شمش) است، نه افزایش واقعی تقاضای مسکن یا پروژههای عمرانی. آمار معاملات ساختمانی همچنان در سطح پایینی قرار دارد.
نقش بازار قراضه در افزایش قیمت میلگرد چیست؟
قراضه ماده اولیه اصلی کورههای القایی است. افزایش قیمت قراضه به طور مستقیم هزینه تولید شمش را بالا میبرد و این افزایش به میلگرد منتقل میشود. تا زمانی که قیمت قراضه کاهش نیابد، میلگرد نیز ارزان نخواهد شد.
آیا بازگشایی گمرکات عراق میتواند قیمت میلگرد را جهش دهد؟
به تنهایی خیر؛ اما میتواند از افت قیمت جلوگیری کند و انتظارات را مثبت کند. اگر صادرات به عراق به حجم بالای سالهای قبل برسد، بخشی از مازاد عرضه داخلی جذب میشود و فشار نزولی بر قیمت کاهش مییابد. برای جهش واقعی، نیاز به محرک قویتری مانند جهش ارزی یا کاهش شدید عرضه داخلی است.
چرا با وجود رکود، کارخانهها قیمت را کاهش نمیدهند؟
به سه دلیل؛ اول، افزایش هزینههای تولید (انرژی، قراضه و دستمزد) اجازه کاهش قیمت را نمیدهد. دوم، نگرانی از محدودیت برق در تابستان باعث میشود تولیدکنندگان عرضه را مدیریت کنند. سوم، بهبود نسبی صادرات به عراق، امیدواری به جذب مازاد تولید را ایجاد کرده است.
تاثیر کاهش قیمت میلگرد در چین بر بازار ایران چیست؟
رشد قیمت میلگرد همزمان با رکود بازار آهن به چه معناست؟ کاهش قیمت میلگرد در چین فشار نزولی بر بازارهای منطقهای از جمله خاورمیانه وارد میکند و مانع از رشد شدید قیمت در ایران میشود. اما به دلیل تحریمها و محدودیتهای وارداتی، اثر آن مستقیم و فوری نیست و بیشتر از طریق انتظارات و رقابت صادراتی در بازارهای مشترک (مثل عراق)، میتوان آن را احساس کرد.